AI (trí tuệ nhân tạo) có thể tạo bản nháp, không chịu trách nhiệm thay bạn. Prompt là yêu cầu bạn gõ; bản trả lời cần người hiểu việc kiểm trước khi gửi.
Dùng cùng một checklist ngắn mỗi lần để giảm nguy cơ bỏ qua lỗi quen thuộc.
Checklist 8 điểm trước nút gửi
- Đúng việc: Bản nháp có trả lời đúng yêu cầu ban đầu không, hay lan sang chuyện khác?
- Đúng dữ kiện: Tên, số, ngày, đơn vị tính và người phụ trách có khớp nguồn gốc không?
- Đúng nguồn: Kết luận quan trọng có đường về tệp, email, bảng hoặc người đã xác nhận không?
- Không tự thêm: Có lời hứa, giá, ưu đãi, thời hạn hay nguyên nhân nào bạn không cung cấp không?
- Đúng người nhận: Giọng văn, mức chi tiết và cách xưng hô có phù hợp người sẽ đọc không?
- Không lộ phần không cần: Có thông tin khách hàng, nội bộ, mật khẩu, mã truy cập hoặc dữ liệu nhạy cảm nào nên bỏ không?
- Đúng định dạng: Tiêu đề, bảng, liên kết, tệp đính kèm và lời kêu gọi hành động đã dùng được chưa?
- Có người chịu trách nhiệm: Người gửi đã tự đọc lại và có quyền chốt nội dung chưa?

Ví dụ GIẢ LẬP: kiểm một email nhắc việc
Ví dụ GIẢ LẬP: AI soạn email nhắc khách xác nhận hẹn. Mở lịch gốc để kiểm giờ và người nhận. Prompt sau chỉ hỗ trợ rà, không thay kiểm nguồn.
Đọc bản email dưới đây và lập bảng 3 cột: chi tiết có trong email, chi tiết cần đối chiếu với nguồn gốc, chi tiết có vẻ được tự thêm. Không xác nhận điều gì là đúng nếu tôi chưa cung cấp nguồn. Giữ nguyên nội dung email, chỉ chỉ ra điểm cần người phụ trách kiểm. [Dán bản email vào đây]
Mở lịch, email gốc hoặc bảng việc để kiểm điểm AI đánh dấu. Không dán dữ liệu nhạy cảm nếu chưa được phép.
Lỗi thường gặp và cách xử lý
Câu tự tin có thể làm tròn tiền, đổi thời gian hoặc thêm lời hứa. Kiểm lại mục 2–4, không chỉ câu sai.
Người soạn và người gửi có thể đều tưởng bên kia đã kiểm. Nêu rõ người chốt; thiếu nguồn thì gửi người phụ trách xem trước.
Kiểm trước khi dùng
- Bạn đã kiểm đủ tám điểm, không chỉ những chỗ AI tô đậm chưa?
- Mọi số liệu, ngày, liên kết và tên riêng có nguồn gốc rõ không?
- Phần nào còn là dự đoán hoặc cần người phụ trách xác nhận?
- Người nhận có thực sự cần toàn bộ thông tin trong bản nháp không?
Bước tiếp theo
Lưu tám điểm vào mẫu kiểm. Với việc lặp lại, thêm mục riêng như mã đơn hoặc điều khoản cần phê duyệt.


