Một mã hàng chậm bán có ít nhất ba lối ra: giảm giá, bán kèm với mã bán chạy, hoặc dừng nhập và trả lại nhà cung cấp phần còn trả được. Mỗi lối ra có cái giá riêng, và cái giá đó chỉ thấy khi tính trên cùng một mã, cùng một bộ phí. Rủi ro hay gặp là giảm sâu đến mức mỗi đơn lỗ, chạy combo mà quên combo cũng là một kiểu giảm giá, hoặc mải xả hàng mà quên đơn nhập 100 cái nữa vẫn đang trên đường về.
Bài này nối tiếp bài rà và phân loại hàng chậm bán. Ví dụ là mã QM-MINI (quạt mini cầm tay, hết mùa) trong bảng 12 mã ở bài đó. Cách tính phần còn lại mỗi đơn dùng đúng chín khoản ở bài một đơn hàng phải trừ những khoản nào. Công thức do bảng tính làm; AI chỉ kiểm phép tính và soạn lý do; chủ shop chọn và ký điều kiện dừng.
Hiểu việc: ba phương án, ba câu hỏi khác nhau
| Phương án | Câu hỏi thật | Thước đo |
|---|---|---|
| Giảm giá | Giảm tới đâu thì mỗi đơn còn dương? Phải bán nhanh gấp mấy lần? | Phần còn lại mỗi đơn, giá hòa vốn |
| Bán kèm | Combo thêm được bao nhiêu so với bán riêng mã bán chạy? | Phần còn lại của combo trừ phần còn lại của mã bán chạy |
| Dừng nhập, trả nhà cung cấp | Tránh bỏ thêm bao nhiêu tiền? Trả hàng thu về chắc bao nhiêu? | Tiền tránh chi, tiền thu về, khoản lỗ chắc chắn |
Phần còn lại mỗi đơn = tiền nhận về (giá bán trừ phí sàn, phí giao shop chịu) trừ giá vốn, đóng gói, hoàn hủy bình quân. Giá hòa vốn là giá bán mà ở đó phần còn lại bằng 0.
Chuẩn bị: khóa số liệu của mã
Mọi số dưới đây là giả lập, kể cả phí sàn 13%; đó không phải biểu phí của sàn nào. Lấy số thật từ báo cáo đối soát của chính đơn gần nhất.
Ma: QM-MINI (quat mini cam tay), da phan loai: het mua
Ton da kiem tai kho: 140 cai, hop con nguyen
Don dat nhap dang cho ve: 100 cai (phan mem ghi la hang dang ve)
Gia von: 62.000d/cai. Gia ban hien tai tren san: 149.000d
Phi san gia lap: 13% tren gia sau giam. Giao shop chiu: 8.000d/don
Dong goi: 3.000d/don. Hoan huy binh quan: 2.000d/don
Toc do ban 30 ngay gan nhat: 9 cai
Ma ban chay de ghep: BGN-500 binh giu nhiet, gia 159.000d, gia von 78.000d, ton 85
Nha cung cap (gia lap): huy don dang ve mien phi neu bao truoc ngay 08/10,
sau do giu coc 10%. Nhan tra toi da 60 cai nguyen hop truoc 31/10,
hoan 85% gia nhap, shop chiu 150.000d phi gui tra.
Điều kiện của nhà cung cấp phải là điều đã thỏa thuận bằng văn bản. Phần mềm như Sapo có chức năng ghi nhận "trả hàng nhập" (theo tài liệu, dùng cho sai sót khi nhập, hàng không đạt chất lượng, không đủ số lượng); trả hàng chậm bán thì phụ thuộc thỏa thuận với nhà cung cấp, phần mềm chỉ ghi lại.
Bước 1. Phương án A: giảm giá
| Mức giảm | Giá bán | Phí sàn 13% | Tiền nhận về | Phần còn lại mỗi đơn |
|---|---|---|---|---|
| 0% | 149.000 | 19.370 | 121.630 | 54.630 |
| 20% | 119.200 | 15.496 | 95.704 | 28.704 |
| 30% | 104.300 | 13.559 | 82.741 | 15.741 |
| 40% | 89.400 | 11.622 | 69.778 | 2.778 |
Phép tính dòng 20%: 119.200 trừ 15.496 trừ 8.000 = 95.704; trừ đóng gói 3.000, hoàn hủy 2.000, giá vốn 62.000 = 28.704.
Giá hòa vốn = (8.000 + 3.000 + 2.000 + 62.000) chia (1 trừ 13%) = 86.207đ. Dưới mức này mỗi đơn lỗ. Mức giảm 40% chỉ còn 2.778đ mỗi đơn, sát hòa vốn; một đơn hoàn là mất phần lời của vài đơn.
Giảm 20% làm phần còn lại mỗi đơn giảm gần một nửa (54.630 xuống 28.704). Muốn tổng tiền còn lại không giảm, phải bán gần gấp đôi. Cách tính số đơn cần bán và ROAS hòa vốn khi có quảng cáo có ở bài AI gợi ý giảm giá: kiểm đủ sáu con số.
Bước 2. Phương án B: bán kèm với mã bán chạy
Combo quạt mini và bình giữ nhiệt giá 259.000đ (mua lẻ hai món là 308.000đ, combo rẻ hơn khoảng 16%). Một đơn combo chỉ tốn một lần phí giao, đóng gói, hoàn hủy.
| Giá | Phần còn lại mỗi đơn | |
|---|---|---|
| Bình BGN-500 bán lẻ | 159.000 | 47.330 |
| Combo bình và quạt | 259.000 | 72.330 |
| Combo hơn bình lẻ | 25.000 |
Phép tính combo: 259.000 × 87% = 225.330; trừ 8.000, 3.000, 2.000, giá vốn quạt 62.000, giá vốn bình 78.000 = 72.330.
Đọc đúng con số: nếu người mua combo vốn đã định mua bình, combo giúp bán thêm một quạt và thêm 25.000đ. Nhưng thực chất quạt đang được bán với giá 100.000đ (259.000 trừ 159.000), tức là một kiểu giảm giá khoảng 33% đặt trong combo. Giới hạn cần ghi:
- Bình BGN-500 còn 85 cái, bán khoảng 3 cái mỗi ngày. Combo ăn vào tồn bình; giới hạn tối đa 40 combo, và người mua hàng kiểm thời gian đặt thêm bình.
- Cân lại khối lượng gói hàng: nếu combo làm phí giao tăng, tính lại.
- Combo, quà tặng, giảm giá đều là hình thức khuyến mại. Quy định khuyến mại hiện hành và trường hợp phải thông báo có ở bài dùng AI lên ý tưởng khuyến mãi; bài này không chép lại.
Bước 3. Phương án C: dừng nhập, trả nhà cung cấp

- Dừng nhập 100 cái đang về: tránh bỏ thêm 100 × 62.000 = 6.200.000đ cho hàng đã hết mùa. Báo trước 08/10 thì không mất cọc; sau đó mất 620.000đ (10%). Đây là việc nên làm sớm nhất, vì mỗi ngày chậm có thể tốn tiền.
- Trả 60 cái: 60 × 62.000 × 85% = 3.162.000đ, trừ 150.000đ phí gửi, thu về 3.012.000đ, tức 50.200đ mỗi cái. So giá vốn, mỗi cái trả lỗ chắc chắn 11.800đ (tổng 708.000đ).
- 80 cái còn lại giữ đến mùa sau hoặc bán dần. Vốn vẫn nằm trong kho: 80 × 62.000 = 4.960.000đ.
Bước 4. So trên cùng 60 cái: giảm giá có hơn trả hàng không?
Trả hàng cho tiền chắc chắn trước 31/10. Giảm giá cho nhiều tiền hơn mỗi cái nếu bán được, nhưng không chắc bán được.
Ở mức giảm 20%, mỗi cái bán được mang về 90.704đ tiền mặt trước giá vốn (95.704 trừ đóng gói và hoàn hủy). Để tiền về từ 60 cái này bằng trả hàng: 3.012.000 chia 90.704 = 33,2, tức phải bán 34 cái trước 31/10. Ở mức giảm 30% cần 39 cái.
Tốc độ hiện tại là 9 cái mỗi 30 ngày, khoảng 8 cái trong 28 ngày tới. Muốn bán 34 cái, phải nhanh gấp khoảng bốn lần. AI không biết khách của bạn có phản ứng như vậy không, và bài này cũng không đoán. Đây là con số để chủ shop tự đặt cược có giới hạn.
| A. Giảm 20% | B. Combo | C. Dừng nhập, trả 60 cái | |
|---|---|---|---|
| Phần còn lại mỗi cái | 28.704đ nếu bán được | thêm 25.000đ mỗi combo so với bình lẻ | lỗ 11.800đ mỗi cái trả, chắc chắn |
| Tiền về | Không chắc | Không chắc, giới hạn 40 combo | 3.012.000đ trước 31/10 |
| Phụ thuộc | Tốc độ bán tăng | Tồn bình, phí giao | Thỏa thuận với nhà cung cấp |
| Việc không thể chậm | Báo hủy đơn đang về trước 08/10 |
Bước 5. Giới hạn và điều kiện dừng, viết trước khi bắt đầu
Ví dụ một kế hoạch có giới hạn (chủ shop tự quyết, số chỉ minh họa):
- Ngay: báo nhà cung cấp hủy 100 cái đang về.
- Chạy giảm 20% trong 14 ngày (04/10 đến 17/10). Không giảm dưới giá hòa vốn 86.207đ nếu chủ shop chưa duyệt bằng văn bản và chưa ghi số lượng tối đa chấp nhận lỗ.
- Điều kiện dừng 1: đến 17/10 bán chưa đủ 17 cái (một nửa của 34): dừng giảm, đóng gói 60 cái gửi trả trước 31/10.
- Điều kiện dừng 2: tỷ lệ hoàn trong đợt vượt 10%: tạm dừng, xem lý do.
- Điều kiện dừng 3: combo đạt 40 bộ hoặc bình còn dưới 30 cái: tắt combo.
Hai quy định của sàn cần giữ khi đổi giá:
- Quy định đăng bán của Shopee (bản 14/8/2024) cấm tăng giá gốc bất hợp lý trước khi khuyến mãi để phóng đại tỷ lệ giảm, và cấm đặt giá thấp hoặc cao bất hợp lý so với mặt bằng. Hàng giảm vì sắp hết hạn phải nêu ngày hết hạn trong mô tả.
- Nguyên tắc đăng bán giá của TikTok Shop (trang ghi ngày 13/03/2026, áp dụng Việt Nam) yêu cầu giá đăng bán cao hơn giá bán, và coi việc điều chỉnh giá đột ngột trong thời gian ngắn là hành vi gây hại. Đừng đổi giá lên xuống liên tục trong 14 ngày.
Bước 6. Nhờ AI kiểm phép tính, không nhờ AI chọn
Dưới đây là số liệu GIẢ LẬP của một mã hàng chậm bán (dán khối số liệu). 1. Tính phần còn lại mỗi đơn ở các mức giảm 0%, 20%, 30%, 40%. Phí sàn tính trên giá sau giảm. 2. Tính giá hòa vốn, ghi công thức. 3. Tính phần còn lại của combo 259.000đ (quạt và bình) và so với bình bán lẻ 159.000đ. 4. Tính tiền thu về nếu trả 60 cái theo điều kiện nhà cung cấp, và số cái phải bán ở mức giảm 20% để tiền về bằng trả hàng. Ghi phép tính từng bước. Không khuyên tôi chọn phương án nào, không dự đoán sẽ bán được bao nhiêu. Chỗ thiếu số liệu ghi "thiếu", không tự điền.
So kết quả với các bảng trên. Lệch thường do tính phí sàn trên giá gốc, trừ phí giao hai lần trong combo, hoặc quên phí gửi trả.
Ca thử
| Ca | Thay đổi | Đầu ra đúng |
|---|---|---|
| Đúng | Số liệu như trên | 28.704đ ở mức 20%, hòa vốn 86.207đ, 34 cái |
| Thiếu dữ kiện | Bỏ dòng điều kiện nhà cung cấp | AI ghi "thiếu điều kiện nhận trả", không tự giả định 85% |
| Sai dữ kiện | Giá vốn ghi 26.000đ (gõ nhầm) | Mọi phương án trông rất lời; người mua hàng đối chiếu phiếu nhập trước khi dùng |
| Dấu hiệu sai | Cách kiểm | Câu lệnh sửa |
|---|---|---|
| Phần còn lại mức 20% là 24.000đ hay số khác | Tính tay dòng 20% | "Phí sàn tính trên 119.200đ, không phải 149.000đ. Tính lại." |
| Combo còn 59.330đ | Đếm số lần trừ phí giao, đóng gói | "Combo là một đơn, chỉ trừ phí giao, đóng gói, hoàn hủy một lần." |
| AI viết "nên chọn giảm giá vì lời hơn" | Đọc kết luận | "Không khuyên. Chỉ ghi điều kiện để mỗi phương án tốt hơn phương án khác." |
| AI quên đơn 100 cái đang về | Tìm chữ "đang về" | "Tính tiền tránh chi nếu hủy đơn đang về và mốc mất cọc." |
| Tiền trả hàng là 3.162.000đ | Kiểm phí gửi | "Trừ 150.000đ phí gửi trả." |
Bàn giao
| Việc | Ai làm | Ai nhận | Ai duyệt |
|---|---|---|---|
| Lấy phí từ báo cáo đối soát, tính bảng | Kế toán, đối soát | Chủ shop | Chủ shop |
| Đếm lại 140 cái, tách hộp hỏng | Kho, đóng gói | Chủ shop | Chủ shop |
| Báo hủy đơn đang về, chốt điều kiện trả hàng bằng văn bản | Chủ shop | Nhà cung cấp | Chủ shop |
| Đổi giá, tạo combo trên sàn | Người nội dung, danh mục | Kế toán, đối soát | Chủ shop |
| Theo dõi số bán, tỷ lệ hoàn mỗi ngày đến 17/10 | Kế toán, đối soát | Chủ shop | Chủ shop quyết khi chạm điều kiện dừng |
| Đóng gói, gửi trả, ghi phiếu trả hàng nhập | Kho, đóng gói | Nhà cung cấp, đơn vị vận chuyển | Kế toán đối soát tiền hoàn |
Kiểm trước khi bấm đổi giá hay tạo combo
- Mã đã qua bước phân loại, không phải lỗi số liệu hay sai giá?
- Phí lấy từ báo cáo đối soát của chính shop, không lấy từ bài viết trên mạng?
- Đã tính giá hòa vốn và ghi mức giảm sâu nhất được phép?
- Đã xử lý đơn nhập đang về trước khi chạy khuyến mãi?
- Điều kiện nhận trả của nhà cung cấp có văn bản, có hạn?
- Ba điều kiện dừng đã ghi ra, có người theo dõi hằng ngày?
- Đã kiểm quy định khuyến mại theo bài riêng và quy định giá của sàn?
Áp dụng cho shop của bạn
- Giữ: công thức phần còn lại, giá hòa vốn, phép so "phải bán bao nhiêu để hơn trả hàng", điều kiện dừng viết trước.
- Thay: phí sàn, phí giao, mã ghép combo, điều kiện nhà cung cấp, mốc ngày.
- Bỏ trước khi dán vào AI: tên nhà cung cấp, số hợp đồng; nếu không muốn chia sẻ giá vốn thật, đổi tất cả theo cùng một tỷ lệ rồi quy đổi lại.
- Hàng cận hạn: hạn giao cuối là mốc cứng, thay cho mốc 31/10 trong ví dụ.
Giới hạn của bài này
- Mọi số, phí và điều kiện nhà cung cấp là giả lập; chưa thử trên tài khoản sàn, câu lệnh chưa chạy trên công cụ.
- Bài không dự báo tốc độ bán và không khuyên phương án nào.
- Không tư vấn pháp lý, thuế; hàng trả nhà cung cấp và hàng hủy cần hỏi kế toán về chứng từ.
Nguồn & lưu ý
- Shopee: Quy định về đăng bán sản phẩm trên Shopee (bản cập nhật 14/8/2024, mục giá sản phẩm và hạn sử dụng).
- TikTok Shop Academy: Nguyên tắc đăng bán giá sản phẩm (trang ghi ngày 13/03/2026, áp dụng Việt Nam).
- Sapo: Trả hàng nhập theo đơn nhập hàng trên Sapo OmniAI; Sapo: Chỉ số kho và tồn kho sản phẩm.
- Đối chiếu ngày 03/10/2026. Không có quan hệ thương mại với Shopee, TikTok Shop hay Sapo.




